هاتف نوین ـ تجربه‌ی دادستانی که با پرونده جنایت‌های جنگ جهانی دوم سروکار داشت، چه حرفی برای جهانی دارد که هنوز با جنگ، خشونت و بی‌عدالتی دست‌وپنجه نرم می‌کند؟ کتاب «عشق مهم‌تر از نجات جهان است؛ واپسین کلمات دادستان دادگاه نورنبرگ» نوشته بنجامین فرنتس، با بازخوانی تجربه زندگی و مبارزه او برای صلح، بار دیگر پرسش‌هایی بنیادین درباره عدالت، مسئولیت انسانی و امکان ساختن جهانی عاری از خشونت را پیش روی خوانندگان قرار می‌دهد.
به گزارش هاتف نوین، این کتاب با ترجمه‌ی بهراد رحمانی، در ۱۰۲ صفحه و شمارگان ۷۷۰ نسخه از سوی انتشارات ققنوس منتشر شده است.
بنجامین فرنتس از چهره‌های شناخته‌شده حقوق بین‌الملل و از دادستان‌های دادگاه‌های نورنبرگ بود؛ محاکماتی که پس از جنگ جهانی دوم برای رسیدگی به جنایت‌های رهبران و مسئولان حکومت نازی برگزار شدند. این دادگاه‌ها نقطه‌ی عطفی در تاریخ حقوق بین‌الملل به شمار می‌روند؛ زیرا بر این اصل تأکید کردند که ارتکاب جنایت‌های گسترده، حتی در چارچوب ساختارهای حکومتی و نظامی، افراد را از مسئولیت حقوقی مبرا نمی‌کند.
از تجربه‌ی نورنبرگ تا پرسش‌های امروز
عنوان کتاب، «عشق مهم‌تر از نجات جهان است»، در نگاه نخست ممکن است شعاری عاطفی به نظر برسد؛ اما در پیوند با تجربه کسی که با ابعاد حقوقی و انسانی جنایت‌های جنگی مواجه بوده، پرسشی عمیق‌تر را مطرح می‌کند: آیا می‌توان بدون بازنگری در مناسبات انسانی و ارزش‌هایی که روابط اجتماعی و سیاسی را شکل می‌دهند، به صلحی پایدار دست یافت؟
با این حال، تأکید بر عشق و صلح، اگر از توجه به سازوکارهای تولید خشونت جدا شود، ممکن است در حد توصیه‌ای اخلاقی باقی بماند. جنگ و جنایت تنها از نفرت فردی سرچشمه نمی‌گیرند؛ ساختارهای قدرت، ایدئولوژی‌ها، تبلیغات، تبعیض و اطاعت سازمانی نیز می‌توانند زمینه‌ساز خشونت‌های گسترده شوند. از این منظر، مقابله با بی‌عدالتی به چیزی بیش از دعوت انسان‌ها به مهربانی نیاز دارد: نهادهای پاسخ‌گو، قوانین مؤثر و سازوکارهایی که مانع مصونیت عاملان جنایت شوند نیز ضروری‌اند. تجربه دادگاه‌های نورنبرگ اهمیت این مسئله را آشکار می‌کند.
از این رو، اهمیت روایت فرنتس را می‌توان در فرصتی دانست که برای پیوند دادن تجربه تاریخی با پرسش‌های معاصر فراهم می‌آورد: عدالت چگونه به بخشی از زندگی اجتماعی تبدیل می‌شود؟ آموزش چه نقشی در مقابله با نفرت و خشونت دارد؟ و صلح، فراتر از نبود جنگ، به چه نوع روابط انسانی و ساختارهای نهادی نیازمند است؟
کتابی کوتاه با پرسش‌هایی ماندگار
این کتاب در ۱۰۲ صفحه منتشر شده است و می‌تواند دریچه‌ای فشرده به تجربه و تأملات یکی از چهره‌های مرتبط با محاکمات نورنبرگ بگشاید. با این حال، موضوعاتی چون عدالت، جنگ و صلح را نمی‌توان تنها با روایت تجربه یک فرد توضیح داد. ارزش چنین آثاری زمانی بیشتر می‌شود که خاطرات و تأملات شخصی را به زمینه‌های تاریخی و اجتماعی گسترده‌تر پیوند دهند و زمینه‌ی گفت‌وگو درباره مسئولیت فردی، نقش نهادها و راه‌های پیشگیری از خشونت را فراهم کنند.
«عشق مهم‌تر از نجات جهان است» را می‌توان دعوتی به بازاندیشی در نسبت میان آرمان‌های انسانی و واقعیت‌های جهان دانست؛ دعوتی که اهمیت آن نه در ارائه‌ی پاسخی ساده به مسئله بی‌عدالتی، بلکه در زنده نگه‌داشتن پرسش‌هایی است که پس از گذشت دهه‌ها از محاکمات نورنبرگ همچنان پیش روی جامعه جهانی قرار دارند.
“هاتف نوین”، رسانه‌ای مستقل است که از هیچ نهاد و سازمان دولتی و یا غیردولتی، کمکی دریافت نمی‌کند.